مفاهیم سود در سطوح مختلف-پایان نامه رابطه بین بهنگام بودن اعلام سود و بازده سرمایه گذاری

دانلود پایان نامه

مفاهیم سود در سطوح مختلف

در زير مفاهيم متفاوت سود در سه سطح مورد بررسي قرار مي دهيم :

  • مفهوم سود در سطح ساختار ( قواعد و تعاريف) :

حسابداران سود حسابداري را معياري براي تفسير رويدادهاي دنياي واقعي(سود اقتصادي) مي دانند اما معمولا اصول و قواعد حسابداري بر مفروضاتي بنا شده اند كه ممكن است با پديده هاي دنياي واقعي يا با آثار رفتاري مرتبط نباشد. پس سود گزارش شده توسط شركتها محصول نهايي استفاده از روش هاي متفاوت حسابداري مي باشد كه بيانگر نتيجه فعاليتهاي شركت مي باشد. برخي از پژوهشگران بر اين عقيده اند كه استفاده كنندگان از گزارش سود بايست توجه داشته باشند كه تنها در صورتي سود حسابداري قابل درك و استفاده است كه نحوه اندازه گيري و قواعد عملياتي مربوط به آن نيز روشن باشد.

  • مفهوم سود در سطح معاني ( ارتباط با واقعيت هاي اقتصادي ) :

طبق اين سطح ، سود يكي از مفاهيم اقتصادي است كه حداكثر كردن آن تحت شرايط معين ساختار بازار ، تقاضا براي محصول و اقلام بهاي تمام شده ورودي مورد بحث قرار مي گيرد. در اين جا سود به عنوان معيار كارايي در نظر گرفته مي شود.عمليات كارآمد واحد انتفاعي بر جريان جاري سود سهام و همچنين بر به كارگيري سرمايه براي تامين جريان آتي سود سهام اثر مي گذارد. بنابراين تمام سهامداران به ويژه سهامداران عادي به كارايي مديريت علاقه مند مي باشند. هدف اندازه گيري كارايي واحد انتفاعي در بيانيه شماره يك هيئت استانداردهاي حسابداري مالي به شرح زير انعكاس يافته است : ” گزارشگري مالي بايد اطلاعاتي را درباره عملكرد مالي واحد انتفاعي طي دوره مالي ارائه كند “. يكي ار مفاهيم تفسير شده از واژه كارايي معرف توان نسبي واحد انتفاعي در به دست آوردن حداكثر محصول از مصرف مقدار معيني از منابع و يا تحصيل مقدار معيني محصول از مصرف حداقل منابع و يا تركيب بهينه منابع در قبال تقاضا و قيمت معين براي محصولات به نحوي است كه موجب تحصيل حداكثر بازده براي مالكان شود، مي باشد. ضمنا كارايي به هدف واحد انتفاعي نيز بستگي دارد.

  • مفهوم سود در سطح عمل( نحوه استفاده از آن توسط استفاده كنندگان):

مفاهيم سود در سطح عمل به فرآيندهاي تصميم گيري سرمايه گذاران و اعتبار دهندگان ، واكنش قيمت اوراق بهادار در بازار سرمايه نسبت به سود گزارش شده، تصميمات مديريت درباره مخارج سرمايه اي و واكنش مديريت و حسابداران نسبت به سود مربوط است. بدين ترتيب از سود به عنوان وسيله اي جهت پيش بيني استفاده مي شود. در بيانيه شماره يك هيئت استانداردهاي حسابداري مالي آمده است كه سرمايه گذارن، اعتباردهندگان و ساير استفاده كنندگان علاقمندند كه خالص جريان ورود وجه نقد به واحد انتفاعي را در دوره هاي آتي مورد ارزيابي قرار دهند، اما غالبا سود را براي ارزيابي توان سودآوري، پيش بيني سودهاي آتي و يا ارزيابي ريسك سرمايه گذاري يا اعطاي وام و اعتبار به واحد انتفاعي مورد استفاده قرار مي دهند. بنابراين فرض بر اين است كه ارتباطي بين سود گزارش شده و گردش وجوه نقد، شامل توزيع وجه نقد در بين سهامداران، وجود دارد. تحقيقاتي در اين زمينه انجام شده است كه نشان مي دهد سودهاي گذشته محاسبه شده بر اساس ارزش هاي تاريخي، در مقايسه با سودهاي گذشته محاسبه شده بر اساس ارزش هاي جاري، به منظور پيش بيني ارزش هاي آتي مناسب تر است. ضمنا سود هاي محاسبه شده به دو روش بالا، نسبت به سودهاي محاسبه شده بر مبناي ارقام تعديل شده به واسطه تغيير سطح قيمت ها مرجح مي باشد.

2-3-2-4  اهمیت سود

حال برآنيم اهميت سود را با توجه به موارد فوق مورد بررسي قرار دهيم و براي اين سوال كه اهميت سود تا چه اندازه است پاسخي جامع پيدا كنيم. پاسخ این سوال كه به دیدگاه ما مربوطه بستگی دارد. اگر ما تمام منابع اطلاعاتي را كه در تعيين قيمت سهام تاثير گذار مي باشند در نظر بگيريم سودها تنها قسمت کمی از اين منابع را تشکیل می دهند. با وجود این، سودها نیز حداقل به‌اندازه‌ی سایر منابع اطلاعاتی نقش دارند، به ویژه اگر واکنش قیمت سهام را نسبت به نوعي اعلام سود که بطور متوالی صورت می‌گیرد، در نظر بگیریم. علاوه بر این، سایر داده‌ها ممکن است که منابع اطلاعاتی درباره سود باشند. حال اگر سودها به عنوان اطلاعات مهم در نظر گرفته شوند، طبیعی است که سرمایه‌گذاران سعی کنند تا اطلاعات دیگر را که در پیش‌بینی سود مؤثرند، به دست آورند.

باید یادآوری شود که شواهد تجربی نشان نداده‌اند که قیمت‌ها مستقیماً به سودها واکنش نشان می‌دهند. برای مثال سایر داده‌ها اغلب با اعلام سود همراه می‌باشند. تغییرات سود ممکن است همبستگی بالایی را با تغییرات قیمت نشان دهند چون آنها با سایر داده‌ها که قیمت‌ها نسبت به آنها واکنش نشان می‌دهند، همبستگی دارند. لذا باید گفت که اهمیت سود هنوز به خوبی روشن نیست.

سود حسابداری از دو جنبه حائز اهمیت است : یکی از جنبه ها داشتن محتوای اطلاعاتی برای بازار سرمایه، به منظور کمک به امر تصمیم گیری افرادی همچون سهامداران که این ویژگی بر مربوط بودن و به موقع بودن سود تاکید دارد. و دیگری از جنبه امکان ارزیابی به منظور انجام اقدامات همچون میزان پاداش مدیران که این بر قابل اتکا بودن رقم سود های گزارش شده تاکید دارد.

  • نقاط قوت و ضعف وارد بر سود حسابداري
  • نقاط قوت سود حسابداري

پرفسور”يوجي ايجري”،” کوهلر”، “ليتلتون” و “ماتز” در زمره مهمترين و پرشورترين مدافعان سود حسابداري قرار مي‌گيرند و سود حسابداري را مبنايي جهت تصميم گيري استفاده كنندگان مي دانستند. دراين بخش درباره چهار ديدگاه آنها بحث مي­شود.

نخستين ديدگاه در تائيد سود حسابداري اين است که سود مزبور توانسته است در طول زمان همواره سربلند بماند. اغلب استفاده کنندگان داده‌هاي حسابداري بر اين باورند که سود حسابداري سودمند است و در برگيرنده يک عامل تعيين‌ کننده از شيوه‌هاي عملي، روش‌هاي اجرايي و الگوهاي تصميم‌گيري مي‌باشد. کوهلردر تائيد چنين ديدگاهي مي‌گويد:

« موجوديت کنوني حسابداري نه به سبب علاقه يا خواست حسابداران بلکه به سبب اعمال نفوذ تجار، کسبه يا معامله گران است. اگر کساني که درباره سرمايه گذاري­ها تصميم مي‌گيرند به گزارشهاي مبتني بر بهاي تمام شده تاريخي، دسترسي نداشتند، از مدت­ها پيش تغييرات عمده ای در حسابداري به وجود آمده بود.»

به عبارتي كوهلر بر اين عقيده استوار است كه مبنايي كه با آن سود حسابداري را شناسايي و تعيين مي كنند مبناهاي موثري بوده و است كه تاكنون توانسته است به قوت خود باقي بماند.

دوم، از آن­جايي که سود حسابداري مبتني بر رويدادهاي واقعي و حقيقي است ، اين سود به صورت عيني محاسبه و گزارش مي‌شود. از اين­رو اصولأ قابل­اتکا مي­باشد. اعتقاد طرفداران استفاده از سود حسابداري مبني بر اينکه حسابداري بايد واقعيت ها را (و نه ارزش‌ها را) گزارش نمايد، باعث مي­شود که عينيت اين سود مورد تائيد قرار گيرد.

سوم، سود حسابداري از طريق تکيه بر اصل تحقق درآمد به شاخص محافظه­کاري پايبند باقي ميماند. به بيان ديگر در محاسبه و گزارش سود از طريق ناديده انگاشتن تغيير در ارزش‌ها، محافظه کاري به صورتي معقول متجلي مي‌شود.

چهارم، چنين پنداشته مي‌شود که سود حسابداري براي اعمال کنترل به ويژه در گزارشگری مالی در مورد مباشرت سودمند مي‌باشد و نقش مباشرتي مديران را ايفاء مي كند و سرمايه گذاران از طريق سودهاي ارائه شده طي ساليان متوالي طبق تئوري نمايندگي كيفيت كار مديران را مورد ارزيابي قرار مي دهند.

  • انتقادات و ایرادات وارد بر سود حسابداری

در ادبيات حسابداري از سود، هم به صورتي بسيار قوي دفاع شده­است و هم بابت نقاط ضعف متعدد، به­شدت انتقاد شده­است. اصولأ در ديدگاههاي مخالف براي استفاده از سود حسابداري موضوع «مربوط بودن» اين عدد در تصميم گيري­ها بوده كه مورد سوال قرار گرفته ­است. در اين بخش درباره برخي از ديدگاه­هاي مخالف بحث مي شود.

يک ديدگاه اين است که به سبب کاربرد اصل بهاي تمام شده تاريخي و تحقق درآمد، سود حسابداري نمي‌تواند افزايش ارزش تحقق­نيافته دارايي­هايي را که در يک دوره زماني مشخص نگهداري شده­اند، شناسايي نمايد. اين ويژگي باعث مي­شود که نتوان اطلاعاتي سودمند را افشاء نمود. دوم، چنين پنداشته مي­شود که با توجه به روش­هاي مختلف پذيرفته شده براي محاسبه بهاي تمام شده (براي مثال، روش­هاي مختلف تعيين ارزش، بهاي تمام شده موجودي­ها و‌…)، تکيه بر سود حسابداري مبتني بر اصل بهاي تمام شده تاريخي کار مقايسه اقلام را بسيار مشکل مي­سازد.

سوم، تکيه بر سود حسابداري مبتني بر اصل تحقق درآمد، بهاي تمام شده تاريخي و محافظه­کاري باعث مي­شود که نتوان داده­ها را درک کرد (داده­ ها گمراه ­کننده شوند) يا اين ‌که براي استفاده کننده نامربوط گردند.

نمونه قابل ذکر در اين ارتباط، بي فايده بودن نسبت­های مبتنی ­برصورت­های مالي می­باشد که با رعايت اين اصول محاسبه شده­اند.

اعلام سود و تاریخ اعلام سود

اعلام سود معیاری برای ارزیابی ثروت و سودآوری شرکتهاست و یکی از اجزای مهم و اساسی آزمون کارایی واکنش بازار محسوب می شود. اعلام سود دارای محتوای اطلاعاتی بوده و بر واکنش بازار تاثیر می گذارد اثر این محتوای اطلاعاتی را می توان در تغییرات قیمت و حجم معاملات سهام حول و حوش تاریخ اعلام سود مشاهده کرد از این رو انتظار می رود بازده ای که در واکنش به اعلام سود تحقق می یابد نیز حاوی اطلاعاتی مفید و بهنگام باشد. محتوای اطلاعاتی اعلان سود قوی ترین شاهده ای که از تحقیقات بازار سرمایه بدست آمده است. مربوط به محتوای اطلاعاتی ارقام سود سالانه گزارش شده می باشد.

  • تاریخ اعلام

روزی است که هیات مدیره شرکت گرد هم می آیند، در مورد پرداخت سود سهام تصمیم می گیرند و نتیجه تصمیمات خود را اعلام می کنند. ( در ایران تصمیم گیری در مورد تقسیم سود جزو اختیارات مجمع عمومی عادی صاحبان سهام است ).

دانلود پایان نامه